fa اثر تنش کم آبی بر عملکرد و شاخص‌های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی برخی توده‌های خربزه بومی ایران تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research <p dir="RTL">به منظور بررسی اثر تنش کم‌آبی بر عملکرد و ویژگی‌های فیزیولوژیکی برخی از توده‌های خربزه ایرانی، آزمایشی به صورت کرت‌‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه زنجان در سال 1394 اجرا گردید. تیمار‌های آزمایشی شامل هفت توده خربزه (قلم‌قاش، روشی، زرکه، قبادلو، ریش‌بابا، گرکه، کالیار) و سه سطح آبیاری (40، 70 و 100 درصد نیاز آبی گیاه) بود. در این آزمایش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی، هدایت روزنه&shy;ای، محتوای پرولین، محتوای نسبی آب برگ، شاخص پایداری غشاء سلولی، پراکسید هیدروژن و مالون دی&shy;آلدئید اندازه‌گیری شدند <strong><span dir="LTR">.</span></strong>نتایج نشان داد که تنش کم‌آبی باعث کاهش شاخص پایداری غشاء سلولی، محتوای نسبی آب برگ، هدایت روزنه&shy;ای و عملکرد در همه توده‌ها گردید. بیش‌ترین محتوای پرولین در توده گرکه، بالاترین فعالیت آنزیم&rlm;های کاتالاز و پراکسیداز به ترتیب در توده‌های زرکه و قبادلو در شرایط کم‌آبیاری 40 درصد مشاهده شد. مقدار پراکسید هیدروژن و مالون دی&shy;آلدئید در شرایط تنش کم‌آبی به‌طور معنی‌داری در مقایسه با شاهد افزایش یافت. اثر متقابل تنش کم‌آبی بر فعالیت آنزیم‌های کاتالاز و پراکسیداز، محتوای پرولین، پراکسید هیدروژن و عملکرد معنی‌دار بود. با توجه به نتایج، بیش‌ترین و کم‌ترین درصد کاهش عملکرد به ترتیب در توده زرکه (17/65 درصد) و ریش‌بابا (16/41 درصد) در آبیاری 40 درصد نسبت به آبیاری معمولی مشاهده شد که به ترتیب حساس‌ترین و متحمل‌ترین توده از لحاظ این صفت به تنش کم‌آبی بودند.</p> <p>In order to evaluate the effect of water deficit stress on yield and physiological characteristics of some Iranian melon accessions, an experiment was carried out in a split plot based on randomized complete block design with three replicates in research filed of university of Zanjan during 2015. Treatments consisted arrangement of three irrigation levels (100, 70 and 40% ETc) and 7 Iranian melon accessions (Ghalam Ghash, Roshe, Zerke, Rish Baba, Ghobadloo, Garake and Kalyar). In this experiment, antioxidant enzyme activity, stomatal conductance, proline content, leaf relative water content, cell membrane stability index, hydrogen peroxide and malondialdehyde was measured. The results showed that water deficit stress reduced cell membrane stability index, leaf relative water content and stomatal conductance) and yield. The highest proline content in &ldquo;Garake&rdquo;, and maximum catalase and peroxidase enzymes activity was observed in &ldquo;Zerke&rdquo; and &ldquo;Gobadloo&rdquo; respectively under deficit irrigation 40% ETc. Hydrogen peroxide and malondialdehyde contents significantly increased under water deficit stress. According to the results, the highest (65.17%) and lowest (41.16 %) yield reduction was observed in &ldquo;Zerke&rdquo; and &ldquo;Rish Baba&rdquo; accessions respectively under irrigation 40% ETc compared to irrigation 100% ETc, thah were sensitive and tolerance accession to the water deficit stress, respectively.</p> کم آبیاری, فعالیت آنریمهای آنتی اکسیدانی, محتوای پرولین, هدایت روزنه ای Antioxidant enzyme activity, deficit irrigation, proline content, stomatal conductance 209 222 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-890-1&slc_lang=fa&sid=1 Negar Heidarian نگار حیدریان n.haidary.68@gmail.com No University of Zanjan دانشگاه زنجان Taher barzegar طاهر برزگر tbarzegar@znu.ac.ir Yes University of Zanjan دانشگاه زنجان Zahra Ghahremani زهرا قهرمانی z.ghahremani@znu.ac.ir No University of Zanjan دانشگاه زنجان Jaefar Nikbakht جعفر نیکبخت nikbakht.jaefar@znu.ac.ir No University of Zanjan دانشگاه زنجان