fa اثر سیدروفور باکتریایی بر رفتار بیولوژیک ذرت در شرایط آبیاری تأخیری تنش خشكي Droughts Stress كاربردي Applicable <p style="text-align: justify;"><strong><span dir="RTL">این پژوهشی بر کشت دوم ذرت </span>(SC645)<span dir="RTL"> به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. دور آبیاری به عنوان عامل اول در دو سطح شامل انجام آبیاری پس از 75 (</span>I₁<span dir="RTL">: به عنوان شاهد) و 120 میلی‌متر (</span>I₂<span dir="RTL">: آبیاری تأخیری) تبخیر از تشتک تبخیر کلاس آ و عامل دوم در دو سطح شامل کاربرد (</span>S₁<span dir="RTL">) و عدم کاربرد سیدروفور (</span>S₂<span dir="RTL">: به عنوان شاهد) بود. کاربرد سیدروفور به صورت محلول‌پاشی (غلظت 2 در هزار در مراحل 6-4 و 14-12 برگی) و مصرف با آب آبیاری (20 کیلوگرم در هکتار در مرحله گره بندی) صورت گرفت. نتایج آزمایش نشان داد دور آبیاری </span>I₁<span dir="RTL"> نسبت به </span>I₂<span dir="RTL">، سبب افزایش رنگیزه&shy;های برگ، محتوای نسبی آب برگ </span>(RWC)<span dir="RTL">، پایداری غشاء، شاخص سطح برگ </span>(LAI)<span dir="RTL"> و سطح مخصوص برگ </span>(SLA)<span dir="RTL"> و کاهش ساکارز، پراکسیداسیون چربی&shy;ها </span>(<st1:stockticker w:st="on">MDA</st1:stockticker>)<span dir="RTL">، فعالیت آنزیم&shy;های گایاکول&shy;پراکسیداز و پلی&shy;فنل&shy;اکسیداز گردید. تیمار </span>S₁<span dir="RTL"> نیز در مقایسه با </span>S₂<span dir="RTL">، موجب افزایش رنگیزه&shy;های برگ، قابلیت تنظیم اسمزی، میزان فعالیت آنزیم&shy;های آنتی اکسیدان، </span>RWC<span dir="RTL">، پایداری غشاء، </span>LAI<span dir="RTL"> و </span>SLA<span dir="RTL"> و کاهش </span><st1:stockticker w:st="on">MDA</st1:stockticker><span dir="RTL"> شد. در برهمکنش عوامل آزمایش، در هر سطح آبیاری، کاربرد سیدروفور باعث افزایش کلروفیل (</span>a<span dir="RTL">، </span>b<span dir="RTL"> و کل) برگ، پرولین و قندهای محلول شد. بیشترین عملکرد تر زیست‌توده (</span>g/m²<span dir="RTL"> 8697) از تیمار </span>I₁<span dir="RTL"> بدست آمد. تیمار </span>S₁<span dir="RTL"> نیز در مقایسه با </span>S₂<span dir="RTL"> عملکرد تر زیست&shy;توده به میزان </span>g/m²<span dir="RTL"> 1644 گردد. در مجموع سیدروفور باکتریایی با بهبود قابلیت&shy;های مورفولوژیک، فیزیولوژیک و بیوشیمیایی ذرت توانست در تخفیف اثرات تنش خشکی و افزایش ظرفیت فتوسنتزی آن مؤثر باشد</span></strong></p> <p>To study the effect of bacterial siderophore on the second cropping of maize (SC645) under drought stress conditions, a factorial experiment was arranged in a randomized complete block design with three replications. Two irrigation treatments (75 (I₁: unstressed control) and 120 mm evaporation from Class-A pan (I₂: delayed irrigation)) and two siderophore application treatments (S₁: with and S₂: without application) were considered as experimental factors. The foliar application of siderophore (2000 mg l^-1) were applied two times at 4-6 and 12-14 leaf growth stages. In addition, 20 Kg siderophore ha^-1 was applied with irrigation at jointing stage. The results showed leaf pigments, leaf relative water content (RWC), membrane stability, leaf area index(LAI) and specific leaf area (SLA) increased at I₁ compared to I₂, while sucrose (saccharose), lipids peroxidation (MDA), guaiacol peroxidase and polyphenol oxidase activities decreased. S₁ compared to S₂, showed increased leaf pigments, the ability of osmotic adjustment, antioxidant enzymes activities, RWC, membrane stability, LAI and SLA and decreased MDA. The interaction effect showed that siderophore application increase chlorophylls (a, b and total), proline and soluble sugars of leaf in each irrigation levels. The highest forage fresh yield (8697 gm^-2) belonged to I₁. &nbsp;S₁ increased forage fresh yield (1644 gm^-2) compared to S₂. In general, bacterial siderophore can improve the morphological, physiological and biochemical capabilities of maize and is effective in mitigating the effects of drought and in increasing photosynthetic capacity.</p> آنزیم آنتی‌اکسیدان, پرولین, خشکی, سیدروفور, مالون دی‌آلدئید Antioxidant enzyme, Drought, Malondialdehyde, Proline, Siderophore 11 24 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-171-2&slc_lang=fa&sid=1 Sanaz Sarrafi ساناز صرافی sarrafi.sanaz@yahoo.com No Vali-e-Asr University of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان Arman Azari آرمان آذری armanazari@vru.ac.ir Yes Vali-e-Asr University of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان Rouhollah Saberi Riseh روح الله صابری ریسه r.saberi@vru.ac.ir No Vali-e-Asr University of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان Ali Akbar Mohammadi Mirik علی اکبر محمدی میریک aa.mohammadi@vru.ac.ir No Vali-e-Asr University of Rafsanjan دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان