fa مقایسه اثرات محلول پاشی کلسیم و روی بر خصوصیات زراعی و فیزیولوژیکی گلرنگ در جذب برگی و خاکی سرب تنش فلزات سنگین Toxic ions stress پژوهشي Research <p style="text-align: justify;">به منظور بررسی تأثیر محلول&shy;پاشی روی و کلسیم بر صفات فیزیولوژیکی و زراعی گیاه گلرنگ در تنش سرب، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه مرکز تحقیقات کشاورزی کرمان اجرا شد<span dir="LTR">.</span> تیمارها شامل چهار روش کاربرد سرب (شاهد، کاربرد خاکی سرب، محلول&shy;پاشی سرب و کاربرد توام خاکی و محلول&shy;پاشی سرب)، محلول&shy;پاشی روی در سه غلظت (صفر، 10 و 20 میلی&shy;مولار) و محلول&shy;پاشی کلسیم در دو سطح (صفر و 10 میلی&shy;مولار)&nbsp; بود. نتایج نشان داد که در تنش سرب، محتوای آب نسبی برگ، عملکرد دانه و عملکرد روغن گیاه گلرنگ کاهش یافت و فعالیت آنزیم پراکسیداز، قندهای محلول، درصد پروتئین دانه و تجمع سرب در برگ و ریشه گیاه افزایش معنی&shy;داری نشان داد. کاربرد توام خاکی و محلول&shy;پاشی سرب اثرات منفی بیشتر از جذب برگی و خاکی سرب به تنهایی داشت. در تنش سرب، محلول&shy;پاشی روی فعالیت آنزیم پراکسیداز، محتوای آب نسبی برگ، قندهای محلول، درصد پروتئین دانه، عملکرد روغن و عملکرد دانه را به طور معنی<span dir="LTR">&shy;</span>داری افزایش داد در حالی که تجمع سرب در برگ و ریشه کاهش یافت. کاربرد کلسیم سبب افزایش عملکرد روغن و کاهش میزان تجمع سرب در برگ در تیمار تنش سرب گردید. بنابراین به نظر می&shy;رسد کلسیم و روی به وسیله بهبود واکنش&shy;های فیزیولوژیکی تاثیر بر سمیت&shy;زدایی سرب داشتند که منجر به مقاومت گیاه در تنش سرب گردید.</p> <p style="text-align: justify;">To study the effect the effect of foliar application of zinc and calcium on physiological and agronomical characteristics of safflower in lead stress, the experiment was laid out in a factorial based on randomized complete block with three replications at the greenhouse of Agricultural Research center of Kerman. Treatments included four methods of application of lead (control, soil application of lead, foliar application of lead and combined soil and foliar application of lead), zinc foliar in three concentrations (0, 10, 20 mM) and calcium foliar in two levels (0 and 10 mM). The results showed that under lead stress, relative water contents, seed yield and oil yield were decreased and the activity of peroxidase, soluble sugars content, Percent of seed protein and lead accumulation in leaf and root showed significant increase. The combined soil and foliar application of lead had more adverse effects on leaves and soil absorption of lead only. In lead stress, zinc foliar significantly increased the activity of peroxidase, relative water contents, soluble sugars content, percent of seed protein, seed yield and oil yield and whereas reduced lead accumulation in leaf and root. In lead stress, calcium application caused the increased oil yield and decreasing lead accumulation in leaf. So it seems that application of calcium and zinc was effective against the toxicity of lead by improvement in physiological processes leading to the tolerance of the plant to lead stress.</p> تجمع سرب, درصد پروتئین دانه, عملکرد دانه, فعالیت آنزیم, قندهای محلول lead accumulation, percent of seed protein, seed yield, enzymatic activity, soluble sugars 179 192 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-786-1&slc_lang=fa&sid=1 Parisa Jamshidi پریسا جمشیدی Pari.asteria@gmail.com No Department گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران Mehdi baradaran Firoozabadi مهدی برادران فیروزآبادی mbaradaran@Shahroodut.ac.ir Yes Department گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران Hakimeh Oloumi حکیمه علومی oloumi.ha@gmail.com No Department of Ecology, Institute of Science and High Technology and Environmental Sciences, Graduate University of Advanced Technology, Kerman, Iran گروه اکولوژی، پژوهشگاه علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، کرمان، ایران Hormazd Naghavi هرمزد نقوی naghavii@yahoo.com No soil and water research institute, Agricultural and Natural Resources Research and Education center of Kerman, Kerman, Iran بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمان، ایران