fa بررسی تغییرات کمی و کیفی اسانس Salvia limbata در شرایط رویشگاهی و زراعی سایر موارد others پژوهشي Research <p dir="RTL">مریم گلی لبه&shy; دار (.<span dir="LTR">C. A. Mey</span> <em><span dir="LTR">Salvia limbata</span></em>) گیاهی علفی، چند ساله و با اثرات اثبات شده دارویی از خانواده نعناعیان است. این پژوهش با هدف مطالعه تغییرات کمّی و کیفی اسانس گونه مذکور در اثر کشت در محل&shy;های جدید (کرج و ابهر) درمقایسه با رویشگاه طبیعی (سمنان) انجام پذیرفت. پیکر رویشی گیاهان در زمان گلدهی جمع &shy;آوری شد و اسانس&shy; به روش تقطیر با آب توسط دستگاه کلونجر استخراج گردید. اسانس &shy;ها توسط کروماتوگرافی گازی (<span dir="LTR">GC</span>) و گاز کروماتوگراف متصل به طیف سنج جرمی<span dir="LTR">(GS-MS)</span> شناسایی شدند. کشت این گونه در شرایط جدید سبب افزایش میزان اسانس و تغییر کمی و کیفی اجزاء اسانس آن نسب به نمونه&shy; رویشگاهی شد. بازده اسانس در شرایط رویشگاهی و زراعی کرج و ابهر به ترتیب 0/23، <span style="line-height: 20.79px;">0/3&nbsp;</span>و 0/34 درصد وزنی به وزنی به دست آمد.&nbsp;<span style="line-height: 1.6em;">ترکیب&shy;های عمده در اسانس نمونه رویشگاهی (</span><span dir="LTR" style="line-height: 1.6em;">1,8-</span><span style="line-height: 1.6em;">&nbsp;</span><span dir="LTR" style="line-height: 20.79px;">cineole</span><span style="line-height: 20.79px;">&nbsp;</span><span style="line-height: 1.6em;">(18/98%)، </span><span dir="LTR" style="line-height: 1.6em;">&alpha-Pinene</span><span style="line-height: 1.6em;"> (11/91% و (</span><span dir="LTR" style="line-height: 1.6em;">&beta-mircene</span><span style="line-height: 1.6em;"> (9/69% بودند. دو ترکیب اصلی اسانس گیاهان کشت شده در کرج و ابهر </span><span dir="LTR" style="line-height: 1.6em;">&nbsp;&alpha-Pinene</span><span style="line-height: 1.6em;">(به ترتیب 23/49%، 28/21</span><span style="line-height: 1.6em;">%) و </span><span dir="LTR" style="line-height: 1.6em;">&beta-Pinene</span><span style="line-height: 1.6em;"> (به ترتیب 19/21%، 22/42%) شناسایی شد. در مجموع بیشترین میزان مونوترپن&shy; های هیدروکربنه و کمترین میزان مونوترپن&shy; های اکسیژن دار و سزکوئی&shy; ترپن&shy;ها در اسانس گیاه کشت شده در ابهر مشاهده گردید.</span></p> <p><em>Salvia limbata </em><span dir="RTL">.</span>C. A. Mey is a herbaceous perennial plant whit proven medical effects, belongs to the family Lamiaceae. The objective of this study is to investigate the quantitative and qualitative variability of the essential oil of this species cultivated in new conditions (Karaj and Abhar) Compared with wild population (Semnan). The aerial parts of the plants were collected at the flowering stage and essential oils were obtained by hydrodistillation using a Clevenger-type apparatus. The essential oils composition were determined by GC and GC-MS. Cultivation of this species under new conditions led to increasing in oil content and variation of quality and quantity of essential oils when compared to wild population. Essential oil yield in wild condition and cultivated plants in Karaj and Abhar were 0.23 %, 0.3 % and 0.34 % (w/w), respectively.The major components of the essential oil of wild population were 1,8-cineole (18.98%), &alpha-Pinene (11.91%) and &beta-mircene (9.69%). Two main constituents of Essential oil of cultivated plants in Karaj and Abhar were &alpha-Pinene (23.49% and 2821%, respectively) and &beta-Pinene (19.21% and 22.42%, respectively). The highest amount of monoterpene hydrocarbons as well as lowest amounts of oxygenated monoterpenes and total sesquiterpenes were observed in essential oil of cultivated plants in Abhar.</p> اهلی سازی, تیپ شیمیایی, مریم گلی لبه دار Domestication, Chemotype, Salvia limbata 25 34 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-696-1&slc_lang=fa&sid=1 Reza Norouzi رضا نوروزی reza.norouzi@uma.ac.ir Yes University of Mohaghegh دانشگاه محقق اردبیلی Maryam Norouzi مریم نوروزی m.norouzi86@gmail.com No , University of Tehran دانشگاه تهران Seyed Fazel Mirahmadi سید فاضل میراحمدی fazel.mirahmadi@gmail.com No Velayat University دانشگاه ولایت، ایرانشهر Ghasem Mirzaei قاسم میرزائی ghasem.mirzaei@uma.ac.ir No University of Mohaghegh دانشگاه محقق اردبیلی