fa برخی پاسخ های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاه ترخون به تنش کم‎آبی تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research <p>&nbsp; کمبود آ ب یکی از مهمترین عوامل غیر زنده محدود&rlm;کننده عملکرد گیاهان محسوب می&lrm;شود که اثر نامطلوبی بر رشد و تولید گیاهان دارویی نیز دارد. در این پژوهش به منظور بررسی تاثیر تنش کم&lrm;آبی بر گیاه دارویی ترخون، آزمایشی در قالب طرح کامل ا تصادفی با 3 تکرار در شرایط اتاق رشد و به صورت کشت گلدانی انجام شد. تیمارهای آبیاری جهت اعمال تنش عبارت بودند از: شاهد( 90درصد ظرفیت زراعی)، T₁ : ۶٠درصد ظرفیت زراعی) و T₂ : ٤٠درصد ظرفیت زراعی). چهار هفته پس از اعمال تنش شاخص&rlm;های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی اندازه&rlm;گیری شدند. نتایج نشان داد ک ه، تنش کم&lrm;آبی تاثیر معنی&rlm;داری بر صفات اندازه&lrm;گیری شده داشته و میانگین داده&rlm;های صفاتی مانند وزن خشک، سطح برگ، محتوای نسبی آب برگ و طول ساقه در مقایسه با تیمار شاهد کاهش نشان دادند. کمترین مقادیر میانگین صفات مربوط به تیمار T₂ _{بود. بررسی داده&lrm;های بیوشیمیایی نیز نشان داد که میزان فعالیت آنزیم پراکسیداز، میزان پرولین، قندهای محلول و فعالیت ویژه آنزیم پراکسیداز در طی تنش افزایش یافته است. در حالیکه میزان فعالیت آنزیم کاتالاز، میزان رنگیزه&lrm;های فتوسنتزی (کلروفیل a ، کلروفیل b و کاروتنوئیدها) ، مقدار پروتئین محلول و فعالیت ویژه آنزیم کاتالاز کاهش یافت بطور کلی می&lrm;توان گفت: سطح آبیاری در حد 40% ظرفیت زراعی می&lrm;تواند برای گیاه ترخون سطح تنش کم&lrm;آبی بالایی بحساب بیاید و گیاه در مواجه با تنش با افزایش مقدار پرولین و قندهای محلول و همجنین با افزایش فعالیت آنزیم&lrm;های آنتی&lrm;اکسیدان مانند پراکسیداز، به تنش کم&lrm;آبی پاسخ می&lrm;دهد.}</p> <p style="direction: ltr;">&nbsp; Water deficit can be considered as one of the most important abiotic factors limiting plant function, which has also adverse affects on growth and production of medicinal plants. In this research, in order to evaluate the effects of water deficit stress on of <i>Artemisia dracunculus</i> plant, a completely randomized design with three replications was performed in greenhouse conditions. The experimental treatments were different levels of irrigation based on control (90% of field capacity), T1: 60% of field capacity and T2: 40% of field capacity. Four weeks after treatment, physiological and biochemical indices were measured. Results showed that, water deficit stress had significant effects on measured traits and the average value of some traits such as: fresh and dry weight, leaf area, relative water content and shoot length were decreased under stress in both <i>A. dracunculus</i> collections in compare to control plants. The least average value of these traits was observed in T2 plants. Analysis of biochemical data also showed that, enzyme activity of peroxidase, proline and soluble sugars contents and the specific activity of peroxidase were increased in both <i>A. dracunculus </i>collections under water stress condition. However, enzyme activity of catalase, content of photosynthetic pigments (chl a, chl b and carotenoides), soluble protein content and the specific activity of catalase were decreased under stress. As a conclusion, Irrigation level at 40% of field capacity can be considered as stress level for this plant. Furthermore, <i>A. dracunculus </i>can respond to water deficit stress by increasing of the contents of proline and soluble sugars and the activity of peroxidase as one of antioxidant enzymes.</p> ترخون- تنش کم‎آبی- آنزیم‎های آنتی‎اکسیدان- پرولین- قندهای محلول Antioxidant enzymes, Artemisia dracunculus, Proline, Soluble Sugars, Water deficit stress. 15 24 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-74-3&slc_lang=fa&sid=1 Keyvan Aghaei Joubani کیوان آقائی جوبنی keyvanaghaei@yahoo.com Yes - -دانشگاه زنجان Mahboubeh Barzoli محبوبه برزلی Mahbube-barzoli@znu.ac.ir No - -دانشگاه زنجان Vahab Jafarian وهب جعفریان v.jafarian@znu.znu.ac.ir No - -دانشگاه زنجان Farid Shekari فرید شکاری shekari@znu.ac.ir No -دانشگاه زنجان