Plant Process and Function

fa ارزیابی برخی پارامترهای فیزیولوژیک ده ژنوتیپ امیدبخش چغندرقند تحت تنش شوری Evaluation of some physiological parameters of ten promising genotypes of sugar beet under salinity stress تنش شوري Salt Stress پژوهشي Research شوری خاک از محدودیت‌های تولید پایدار در مناطق خشک و نیمه‌خشک است و حدود 20 % زمینهای زراعی در جهان تحت تنش شوری میباشد، لذا شناخت مکانیسمهای تحمل تنش شوری در ژنوتیپهای امیدبخش چغندرقند به معرفی ژنوتیپ برتر برای کشت در مناطقی که در معرض این تنش هستند، کمک شایانی خواهد نمود. این پژوهش بهمنظور بررسی تأثیر تنش شوری بر برخی شاخصهای فیزیولوژیک ژنوتیپهای چغندرقند، به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1400 اجرا شد. فاکتورهای آزمایش شامل فاکتور اول ژنوتیپ‌های چغندرقند (ده ژنوتیپ امیدبخش&rlm;) و فاکتور دوم تنش شوری در چهار سطح (شاهد، 4، 8 و 12 دسی&rlm;زیمنس بر متر) بودند. میزان نمک مورد نیاز (NaCl) برای هر سطح شوری در آب حل شد و شروع آزمایش به خاک اضافه&rlm; شد. یافتهها نشان داد که در بین ژنوتیپهای مورد مطالعه، تنش شوری موجب کاهش وزن تر ریشه، غلظت کلروفیل a، کلروفیل b و افزایش غلظت پرولین (بجز ژنوتیپ شماره 5)، محتوای مالون دیآلدهید و پروتئین کل محلول (بجز ژنوتیپ شماره 10) برگ و ریشه شد. ژنوتیپهای مورد مطالعه چغندرقند تحت تنش شوری با افزایش فعالیت آنزیمهای کاتالاز، پراکسیداز و پلیفنل اکسیداز میتوانند از وقوع تنش اکسیداتیو جلوگیری کنند. به‌طورکلی، ژنوتیپهای مورد مطالعه ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ شوری قرار گرفتهاند. ژنوتیپهای شماره 5 و 8 کاهش معنیداری در فعالیت آنزیم کاتالاز برگ و آنزیم پلیفنل اکسیداز ریشه داشتند، که نشاندهنده کاربرد ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢﻫﺎی مختلف آنها برای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑـﺎ ﺳـﻤﯿﺖ ﻧﺎﺷﯽ از ﺷﻮری و متحملتر بودن این ژنوتیپها به تنش است. Soil salinity is one of the limitations of sustainable production in arid and semi-arid areas, and about 20% of agricultural land in the world is under salinity stress, therefore, knowing the mechanisms of salt stress tolerance in promising sugar beet genotypes will help to introduce superior genotypes for cultivation in areas that are exposed to this stress. In order to investigate the effect of salinity stress on some physiological indicators of sugar beet genotypes, this research was carried out in a factorial manner in the form of a randomized complete block design with three replications in the greenhouse of the Agricultural Faculty University of Mohaghegh Ardabili in 2021. The test factors included the first factor of sugar beet genotypes (ten promising genotypes) and the second factor of salinity stress at four levels (control, 4, 8, and 12 dS/m). The required amount of salt (NaCl) for each salinity level was dissolved in water and added to the soil at the beginning of the experiment. The findings showed that among the studied genotypes, salinity stress decreased the concentration of root fresh weight, chlorophyll a, chlorophyll b and increased the concentration of proline (except for genotype number 5), malondialdehyde content and total soluble protein (except for genotype number 10) in leaves and roots. The studied genotypes of sugar beet under salinity stress can prevent the occurrence of oxidative stress by increasing the activity of catalase, peroxidase and polyphenol oxidase enzymes. In general, the studied genotypes have been influenced by salinity in different ways. Genotypes No. 5 and 8 had a significant decrease in the activity of leaf catalase enzyme and polyphenol oxidase enzyme, which indicates the use of their different mechanisms to deal with toxicity caused by salinity and that these genotypes are more tolerant to stress. چغندرقند, کلرید سدیم, رنگیزه‌های فتوسنتزی, مالون دی‌آلدهید Photosynthetic pigments, Malondialdehyde, Sugar beet, Sodium chloride 211 226 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-405-32&slc_lang=fa&sid=1 Pouria Faraei پوریا فرایی pouriafaraie@gmail.com No Department of Genetics and Plant Breeding, Faculty of Agriculture & Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه ژنتیک و به‌نژادی گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Sodabeh Jahanbakhsh Godehkahriz سدابه جهانبخش گده‌کهریز jahanbakhsh@uma.ac.ir Yes Department of Production Engineering and Plant Genetics, Faculty of Agriculture & Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Salim Farzaneh سلیم فرزانه s.farzaneh@uma.ac.ir No Department of Production Engineering and Plant Genetics, Faculty of Agriculture & Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Seyedeh Yalda Raeisi Sadati سیده یلدا رئیسی ساداتی y.raeisi@uma.ac.ir No Department of Plant Breeding-Molecular Genetics, Faculty of Agriculture & Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه اصلاح نباتات-ژنتیک مولکولی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران