fa بهبود رشد و صفات فیزیولوژیکی بادرشبو (Dracocephalum moldavica L.) با محلول‌پاشی اسید سالیسیلیک و اسید جاسمونیک در شرایط تنش شوری تنش شوري Salt Stress پژوهشي Research <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">یکی از چالش&rlm;های مهم</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> تولید</span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">کشاورزی روند رو به رشد تنش شوری است. در سال&rlm;های اخیر از </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">بعضی</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> هورمون&rlm;های گیاهی برای کاهش اثرات تنش شوری استفاده شده است. این پژوهش در سال 1402-1401 به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک&rlm;های کاملاً تصادفی در شهرستان داراب انجام گرفت. فاکتور اول چهار سطح شوری شامل صفر، 25، 50 و 100 میلی&rlm;مولار کلرید سدیم در آب آبیاری و فاکتور دوم شامل محلول&rlm;پاشی در پنج سطح</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> شامل</span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">شاهد، سالیسیلیک اسید 5/0 و 1 میلی&rlm;مولار و جاسمونیک اسید 05/0 و 1/0 میلی&rlm;مولار بودند. نتایج نشان داد که افزایش شوری سبب افزایش محتوای سدیم، کلر و نشت یونی</span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">و کاهش محتوای نسبی آب و محتوای کلروفیل</span></span></b><b> </b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">برگ شد. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">در شوری 25 میلی&rlm;مولار کلرید سدیم، محلول&rlm;پاشی اسید سالیسیلیک 1 میلی&rlm;مولار سبب کاهش 19 درصدی نشت یونی و افزایش 13 درصدی محتوای نسبی آب برگ شد. در شوری 50 میلی&rlm;مولار کلرید سدیم، محلول&rlm;پاشی 1 میلی&rlm;مولار اسید سالیسیلیک و 1/0 میلی&rlm;مولار اسید جاسمونیک به ترتیب سبب افزایش 6 و 10 درصدی وزن خشک اندام هوایی نسبت به شاهد شدند. همچنین جاسمونیک اسید 05/0 و 1/0 میلی&rlm;مولار به ترتیب سبب افزایش 10 و 14 درصدی وزن خشک ریشه نسبت به شاهد شد.</span></span></b><b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> در حقیقت تأثیر اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک در رفع اثرات منفی شوری تا حدی مرتبط با بهبود ویژگی&rlm;های فیزیولوژیکی در شرایط شور بود. همچنین به نظر می&rlm;رسد که در شرایط تنش شوری، غلظت 1/0 میلی&rlm;مولار اسید جاسمونیک و 1 میلی&rlm;مولار اسید سالیسیلیک عملکرد بهتری داشتند.</span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"13",serif"></span></span></b></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="font-size:10.0pt">One of the important challenges of agricultural production is the growing trend of salinity stress.</span> <span style="font-size:10.0pt">In recent years, the pseudo-growth plant hormones have been used to reduce the adverse effects of salinity stress. This research was conducted in the form of a factorial completely randomized block design</span> <span style="font-size:10.0pt">in 1401-1402 at Darab city.</span> <span style="font-size:10.0pt">The first factor was four levels of salinity, including 0, 25, 50 and 100 mM of sodium chloride in irrigation water and the second factor was foliar spraying at five</span> <span style="font-size:10.0pt">levels, consisting of control, salicylic acid 0.5 and 1 mM and jasmonic acid 0.05 and 0.1 mM. Results showed that an increase in salinity level caused an increase in the content of sodium, chlorine and ionic leakage and a decrease in the relative</span> <span style="font-size:10.0pt">water content and chlorophyll of the leaves.</span> <span style="font-size:10.0pt">At 25 mM of sodium chloride, foliar application of 1 mM salicylic acid caused a 19% decrease in ion leakage and a 13% increase in relative water content of leaves.</span> <span style="font-size:10.0pt">In salinity of 50 mM sodium chloride, foliar application of 1 mM salicylic acid and 0.1 mM jasmonic acid caused a 6 and 10% increase in shoot dry weight, respectively, compared to the control.</span> <span style="font-size:10.0pt">Also, 0.05 and 0.1 mM of jasmonic acid increased the root dry weight by 10 and 14%, respectively, compared to the control. In fact, the effect of jasmonic acid and salicylic acid in improving the adverse effects of salinity was partly related to the improvement of physiological traits in saline conditions. Also, it seems that the concentration of 0.1 mM of jasmonic acid and 1 mM of salicylic acid performed better under salt stress conditions.</span></span></span> پراکسیداز, کاتالاز, کلروفیل, مالون‌ دی‌آلدهید, نشت یونی Catalase, Peroxidase, Ion leakage, Chlorophyll, Malondialdehyde 17 30 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-713-5&slc_lang=fa&sid=1 Majid Rajaie مجید رجایی rajaie.majid@yahoo.com Yes Soil and Water Research Department, Fars Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Shiraz, Iran بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران Abolhasan Keshavarz ابوالحسن کشاورز abolalhasankshavarz@gmail.com No Soil Science Department, Islamic Azad University, Darab Branch, Darab, Iran گروه علوم خاک، دانشگاه آزاد اسلامی واحد داراب، داراب، ایران