Plant Process and Function

fa تأثیر قارچ میکوریز آربوسکولار Funneliformis mosseae بر پاسخ گیاه پریوش (Catharanthus roseus L.) به تنش فلز سنگین کادمیوم The effect of arbuscular mycorrhizal fungus Funneliformis mosseae on the response of Periwinkle plant (Catharanthus roseus L.) to heavy metal cadmium stress تنش فلزات سنگین Toxic ions stress پژوهشي Research قارچ‌های میکوریز آربوسکولار (AMF)، اثرات مضر فلزات سنگین را بر رشد و عملکرد گیاهان کاهش میدهند. در همین راستا، مطالعهای در قالب آزمایش فاکتوریل با طرح پایه کاملاً تصادفی با سه تکرار با هدف بررسی تأثیر قارچFunneliformis mosseae  بر پاسخ گیاه پریوش به تنش کادمیوم انجام شد. جهت اعمال تنش، گیاهان پریوش با 3 میلیلیتر محلول نیترات کادمیوم با غلظت 10، 20 و 30 mg/l در سه نوبت به فاصله سه روز یکبار آغشته شدند. جهت اعمال تیمار قارچی، حدود 50 گرم از مایع تلقیح F. mosseae زیر ریشه گیاه در گلدان در زمان کشت افزوده شد. بعد از سه ماه از زمان کاشت، مطالعه صفات مورفولوژیکی و فیزیکوبیوشیمیایی حاکی از تأثیر وابسته به غلظت کادمیوم بر پروانش بود. تیمار F. mosseae منجر بهبود صفات مختلف شد بطوریکه با افزایش سطح تنش، اثرگذاری قارچ بر صفات گیاه نیز بیشتر شد. در مقایسه با سطح خفیف، متوسط و شدید تنش (10، 20 و 30 mg/l)، تیمار F. mosseae به ترتیب منجر به افزایش 51، 33 و 41% ارتفاع، 50، 57 و 35% وزن خشک اندامهوایی، 19، 32 و 45% پرولین، 18، 52 و 56% کلروفیل، 10، 110 و 25% کارتنوئید، 17، 47 و 37% پایداری غشاء، 43، 64 و 47% فنل، 95، 16 و 35% پروتئین، 39، 15 و 63% قند، 30، 64 و 210% کاتالاز، 15، 31 و 148% دیسموتاز، 19، 1 و 1% پراکسیداز و 12، 78 و 36 % عملکرد اسانس شد. در نتیجه F. mosseae به عنوان یک محرک سودمند برای کاهش خسارات ناشی از تنش کادمیوم شناسایی شد. Arbuscular mycorrhizal fungi (AMF) reduce the harmful effects of heavy metals on plant growth and performance. Therefore, this study was conducted in the form of a factorial experiment with a completely randomized basic design at three replications with the aim of investigating the effect of Funneliformis mosseae fungus on the response of Periwinkle to cadmium stress. To apply stress, Periwinkle plants were treated with 3 ml of cadmium nitrate solution with a concentration of 10, 20, and 30 mg/l on three occasions with an interval of three days. To apply the fungal treatment, about 50 g of F. mosseae inoculation liquid was added under the roots of the plant in the pot at the time of cultivation. After 3 months from planting, morphological and physicobiochemical traits indicated a concentration-dependent effect of cadmium on Periwinkle traits. F. mosseae fungal treatment led to the improvement of various traits, so that the effect of the fungus on the plant was greater with the increase in stress level. Compared to the mild, moderate, and severe levels of stress (10, 20, and 30 mg/L), F. mosseae led to an increase of 51, 33, and 41% in height, 50, 57, and 35% shoot dry weight, 19, 32, and 45% proline, 18, 52, and 56% chlorophyll, 10, 110, and 25% carotenoids, 17, 47, and 37% membrane stability, 43, 64, and 47 % phenol, 95, 16, and 35% protein, 39, 15, and 63% sugar, 30, 64, and 210% catalase, 15, 31, and 148% dismutase, 19, 1, and 1% peroxidase, and 12, 78, and 36% essential oil performance, respectively. As a result, the F. mosseae was identified as a beneficial stimulator to reduce the damage caused by heavy metal stress. فلز سنگین, قارچ میکوریز آربوسکولار, کادمیوم, گیاه دارویی پریوش Arbuscular mycorrhizal fungus, Cadmium, Heavy metals, Periwinkle medicinal plant 233 248 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1886-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Abyari محمد ابیاری m.abyari@cfu.ir Yes Department of Science, Farhanghiyan University, Tehran, Iran گروه علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران