fa اثر پیش‌تیمار سدیم نیتروپروساید بر روی بهبود صفات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی بذور سویا (Glycine max (L.) Merrill) رقم ویلیامز تحت تأثیر پیری تسریع‌شده سایر موارد others پژوهشي Research <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">به&shy;منظور بررسی اثر پیش‌تیمار سدیم نیتروپروساید در بهبود صفات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی بذور سویا</span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">رقم ویلیامز تحت </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">تأ</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">ثیر پیری تسریع&shy;شده آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1401 انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل پیری تسریع&shy;شده در سه سطح (صفر، 24 و 48 ساعت) و سدیم نیتروپروساید در سه سطح (شاهد، 100 و 200 پی‌پی‌ام) بود. نتایج نشان داد</span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">که فرسودگی شاخص‌های رشد شامل درصد جوانه‌زنی، ضریب آلومتری، طول ریشه‌چه، طول ساقه‌چه و طول گیاهچه، وزن تر ریشه‌چه و ساقه‌چه، وزن خشک ریشه‌چه و ساقه‌چه، شاخص طولی و وزنی بنیه بذر را کاهش داد، ولی پیش&shy;تیمار بذر با سطوح مختلف سدیم نیتروپروساید به‌ویژه سطح 200 پی‌پی‌ام این صفات را بهبود بخشید.</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> پیش</span></span></b><b><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">&lrm;</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">تیمار با سدیم نیتروپرساید مقدار </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">مالون دی‌آلدئید را کاهش داد،</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> به‌طوری&shy;که‌</span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">بـیش‌تـرین مقدار مالون دی‌آلدئید (36/10 میکرومول بر گرم) در تیمار شاهد دیده شد. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">فعالیت آنزیم گلوتاتیون ردوکتاز </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">با پیش</span></span></b><b><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">&lrm;</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">تیمار سدیم نیتروپرساید 200 پی‌پی‌ا‌م 25 درصد افزایش نشان داد</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">. میزان فعالیت آنزیم لیپاز و محتوای پروتئین با</span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">پیش‌تیمار </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">سدیم نیتروپرساید 200 پی‌پی‌ا‌م</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> و بدون فرسودگی به ترتیب در حدود 63 و 66 درصد افزایش داشت. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">نتایج نشان داد تیمار بذر با </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">سدیم نیتروپروساید 200 پی‌پی‌ام</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> مؤثرترین روش برای بهبود شاخص‌های رشد بذر سویا محسوب می‌شود و با تحریک آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی و خنثی‌سازی رادیکال‌های آزاد می‌تواند اثرات مضر فرسودگی بر برخی صفات در گیاهچه سویا را کاهش داده و رشد گیاهچه را بهبود بخشد</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">.</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></b></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"></span></b></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="font-size:10.0pt">In order to investigate the effect of sodium nitroprusside pretreatment on the improvement of physiological and biochemical characteristics of soybean seed cv. Williams under the influence of accelerated aging, a factorial experiment was conducted based on a completely randomized design with three replications at the University of Mohaghegh Ardabili in 2023. Experimental treatments included accelerated aging treatment at three levels (control, 24 and 48 hours) and sodium nitroprusside at three levels (control, 100 and 200 ppm). The results showed that aging reduced growth indices including Germination Percentage (GP), Allometric Coefficient (AC), Radicle length (RL), Plumule length (PL) and seedling length (SL), Radicle and Plumule Fresh Weight (RFW and PFW), Radicle and Plumule Dry Weight (RDW and PDW), Seed Weight Vigor Index (SWVI) and Seed Length Vigor Index (SLVI), but seed pretreatment with different levels of sodium Nitroprusside, especially the level of 200 ppm, improved these traits.</span><span style="font-size:10.0pt"> Pretreatment with sodium nitroprusside decreased the amount of malondialdehyde, so the highest content of malondialdehyde (10.36 &mu;mol/g) observed in the control treatment (priming with distilled water).</span><span style="font-size:10.0pt"> Glutathione reductase enzyme activity increased by 25% in pretreatment with sodium nitroprusside 200. The activity of the lipase enzyme and protein content with pretreatment sodium nitroprusside 200 ppm and without aging was increased by about 63 and 66%, respectively.</span> <span style="font-size:10.0pt">The results showed that seed treatment with sodium nitroprusside 200 ppm is the most effective method to improve soybean seed growth indicators, and by stimulating antioxidant enzymes and neutralizing free radicals, it can reduce the harmful effects of aging on some traits in soybean seedlings and improve seedling growth.</span></span></span> پرایمینگ, سدیم نیتروپروساید, شاخص‌های رشد, صفات بیوشیمیایی و فرسودگی Aging, Biochemical traits, Germination Indicators, Priming, Sodium Nitroprusside 397 416 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-860-6&slc_lang=fa&sid=1 Haniyeh Saadat هانیه سعادت t.saadat2020@gmail.com 0000-0002-2521-0392 No Department of Plant Production and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Mohammad Sedghi محمد صدقی m_sedghi@uma.ac.ir 0000-0001-5969-1860 Yes Department of Plant Production and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران