fa بررسی ارزش تغذیه‌ای و ترکیبات آنتی‌اکسیدانی ریزسبزی ارقام مختلف ریحان باغبانی Horticulture پژوهشي Research <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">میکروگرین&shy;ها (ریزسبزی‌ها) سبزی‌های نارسی هستند که پس از رشد اولین برگ‌های حقیقی برداشت می‌شوند و ممکن است ارزش تغذیه‌ای بالاتری نسبت به گیاهان بالغ خود داشته باشند. در تحقیق حاضر ارزش تغذیه‌ای و ترکیبات آنتی&shy;اکسیدانی 13 رقم ریحان در مرحله ریزسبزی بررسی شده است. آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در سال 1401 در دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام انجام گرفت. نتایج نشان داد که ارقام مختلف ریحان مقادیر بسیار متفاوتی از ویتامین‌ها و رنگدانه‌های گیاهی در مرحله ریزسبزی دارند. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">بیشترین میزان کلروفیل در ارقام ویولتا و گنووس و بیشترین کاروتنوئید کل در رقم ریحان مقدس مشاهده شد. محتوای آنتوسیانین ارقام ریحان در آزمایش حاضر بین 078/0 تا 148/0 میلی‌گرم بر گرم وزن ‌تر متفاوت بود</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">کمترین محتوای فنل کل در ریحان سبز و بیشترین آن در رقم ناپولتانو مشاهده شد. بیشترین ظرفیت آنتی&shy;اکسیدانی در رقم ناپولتانو و کمترین آن در رقم گنووس به دست آمد</span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">. همچنین محتوای ویتامین ث در ارقام شب سیاه و ریحان بنفش بالاتر از ارقام دیگر بود. </span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">به منظور تعیین مهمترین صفات بیولوژیکی در ایجاد تمایز بین ارقام ریحان از تجزیه به عامل&shy;ها استفاده شد. سه عامل اول 95/80 درصد از کل تنوع موجود را به خود اختصاص دادند. با استفاده از تجزیه کلاستر ارقام ارزیابی&shy;شده در پنج گروه اصلی قرار گرفتند.</span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">به&shy;طور&shy;کلی نتایج نشان داد که ارقام ریحان در مرحله ریزسبزی منابع مناسبی از ترکیبات آنتی&shy;اکسیدانی هستند و تغییرات قابل توجهی در ارزش تغذیه‌ای ارقام ریحان وجود دارد.</span></span></b></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="font-size:10.0pt">Microgreens are immature vegetables harvested after the development of the first true leaves, and they may contain higher nutritional value than mature vegetables. In this research, the nutritional value and antioxidant compounds of 13 varieties of basil microgreens have been investigated. The results showed a significant difference between microgreens in terms of all studied traits. As compared to the others, Violetto and Genovese microgreens gained the highest chlorophyll a, but Holy Basil was found to have the highest total carotenoids. Likewise, the highest and lowest contents of total phenol were found in Napoletano and Green basil, respectively. Also, the rate of anthocyanin in the microgreens varied from 0.078 to 0.148 mg/g of fresh weight. Furthermore, the highest antioxidant capacity was obtained in Napoletano and the lowest in Genovese. Among the 13 studied microgreens, Midnight basil and Purple basil cultivars demonstrated the highest concentration of ascorbic acid. In order to determine the most important biological traits effective in differentiating genotypes, factor analysis was employed. The first three factors accounted for 80.95% of the total variance. In addition, cluster analysis grouped 13 genotypes into five main groups. In conclusion, the results indicate that the microgreens provided by basil cultivars are good sources of antioxidant compounds and various nutrients.</span></span></span> آنتوسیانین, ریزسبزی, فلاونوئید, کیفیت غذایی, ویتامین ث Anthocyanin, Micro-vegetables, Flavonoid, Food quality, Vitamin C 75 88 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1466-2&slc_lang=fa&sid=1 Fardin Ghanbari فردین قنبری f.ghanbari@ilam.ac.ir Yes Department of Horticultural Sciences, Faculty of Agriculture, Ilam University, Ilam, Iran. گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران Parisa Mohammadian پریسا محمدیان p.mohammadian@ilam.ac.ir No Department of Horticultural Sciences, Faculty of Agriculture, Ilam University, Ilam, Iran. گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران Ali Chabok علی چابک a.chabok@ilam.ac.ir No Department of Soil Sciences, Faculty of Agriculture, Ilam University, Ilam, Iran گروه خاک شناسی، دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام، ایلام، ایران