Plant Process and Function

fa بررسی کیفیت، کمیت و فعالیت آنتی‌اکسیدانی مواد مؤثره اسانس دو گونه دارویی درمنه کپت داغی (Artemisia kopetdaghensis Krasch.) و درمنه سیبریایی (A. sieberi Besser) Study of quality, quantity and antioxidant activity of essential oils of two medicinal species of Artemisia kopetdaghensis Krasch. and A. sieberi Besser سایر موارد others پژوهشي Research شناخت گیاهان دارویی و خاصیت بیوشیمیایی آن‌ها، گام‌های اساسی جهت بهرهبرداری بهینه از ترکیبات و خواص‌دارویی آنها را فراهم میکند. در این تحقیق به بررسی فعالیت آنتی‌اکسیدانی و ویژگی‌های کمی و کیفی اسانس دو گونه درمنه درمنه کپتداغی (Artemisia kopetdaghensis) و درمنه سیبریایی (A. sieberi) در مراتع رازو جرگلان واقع در استان خراسان شمالی پرداخته شد. ظرفیت آنتی‌اکسیدانی گونهها به روش آزمون مهار رادیکال آزاد DPPH و کیفیت و کمیت ترکیبات موجود در اسانس با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی (GC) و گاز کروماتوگرافی متصل شده به طیف‌سنج جرمی (GC/MS) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد 34 ترکیب در اسانس گونههای درمنه شناسایی شد که ترکیب کامفور با 83/15 درصد، پینوکاروئول با 37/11 درصد و بورنئول با 32/11 درصد در درمنه کپت داغی و ترکیب داوانون با 01/18 درصد، 1و8 سینئول با 85/7 درصد و لینالول با 43/5 درصد در درمنه سیبریایی، عمدهترین ترکیبات اسانس را در این گیاهان شامل شدند. بازده اسانس در درمنه کپت داغی 92/0 درصد و در درمنه سیبریایی 11/0 درصد به دست آمد. مونوترپنهای اکسیژنه، فراوانترین ترکیبات اسانسهای استخراج‌شده بودند که در درمنه کپت داغی 48/71 درصد و در درمنه سیبریایی 59/40 درصد را به خود اختصاص دادند. در ارتباط با خاصیت آنتی‌اکسیدانی درمنه نیز، گونه درمنه کپت داغی با 83 میکروگرم بر میلیلیتر ظرفیت آنتی‌اکسیدانی بیشتری را نسبت به گونه دیگر در مهار رادیکالهای آزاد DPPH نشان داد. اینگونه بهنظر میرسد که درمنه کپت داغی بهواسطه بازده اسانس و ظرفیت آنتیاکسیدانی بیشتر، دارای ارزش دارویی بالاتری باشد.   Recognition of medicinal plants and their biochemical compounds provides fundamental steps for the optimal use of medicinal combinations and their properties. In this study, the antioxidant activity, quantitative and qualitative of essential oil of Artemisia kopetdaghensis and A. sieberi Besser in Razo Jarglan rangelands located in North Khorasan province were investigated. The antioxidant capacity was evaluated by DPPH free radicals scavenging assays and the compounds present in the essential oil were studied by Gas Chromatography (GC) and Gas Chromatography/Mass Spectrometry (GC/MS). The results showed that 34 compounds were identified in the essential oils of Artemisia species including Camphor with 15.83%, Pinocarveol with 11.37% and Borneol with 11.32% in A. kopetdaghensis and Davanone with 18.01%, 1,8-Cineol with 7.85% and Linalool with 5.43% in A. sieberi were the main essential oil compounds in these plants respectively. Essential oil yield percentage was 0.92% in A. kopetdaghensis and 0.11% in A. sieberi. Oxygenated monoterpenes were the most abundant compounds of extracted essential oil which accounted for 71.48% in A. kopetdaghensis and 40.59% in A. sieberi. Regarding the antioxidant properties, A. kopetdaghensis with 83 μg/ml showed more antioxidant capacity than A. sieberi in DPPH free radicals scavenging assays. It seemed that  A. kopetdaghensis had a higher medicinal value due to its essential oil yield and higher antioxidant capacity.   پتانسیل آنتی‌اکسیدانی, درمنه, رادیکال آزاد, رازو جرگلان, محتوای اسانس Antioxidant potential, Artemisia, Free radical, Razo Jarglan, Essential oil 199 212 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1583-3&slc_lang=fa&sid=1 Pooya Arvin پویا آروین No Department of Agriculture, Payame Noor University, Tehran, Iran گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران Rana Firouzeh رعنا فیروزه Yes Department of Agriculture, Payame Noor University, Tehran, Iran گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران