Plant Process and Function

fa اثر هیدرو سولفید سدیم بر صفات فیزیولوژیک و مورفولوژی گیاه تاج‌خروس (Amaranthus tricolor) تحت تنش کم‌آبیاری Effect of sodium hydrosulfide on physiological and morphological traits of Amaranthus tricolor under deficit irrigation تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research تنش خشکی از مهم‌ترین عواملی است که رشدونمو گیاهان زینتی را در سراسر جهان به مخاطره می‌اندازد. بدیهی است که به‌کارگیری ترکیباتی که مقاومت به خشکی را در گیاهان افزایش دهد در کاهش ضررهای اقتصادی بر گیاهان زینتی فضای سبز از اهمیت فراوانی برخوردار است. بدین منظور پژوهشی با هدف ارزیابی اثرات هیدروسولفید سدیم بر گیاه تاج‌خروس (ʼAmaranthus tricolorʻ Early splendor) تحت کم‌آبیاری به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا شد. گیاهان تاج‌خروس در مرحله رشد رویشی در گلخانه، بهمدت سه هفته با تیمار هیدروسولفید سدیم (صفر، 5/0، 1 میلی‌مولار) به‌صورت محلول‌پاشی تیمار شدند، سپس یک ماه در معرض کم‌آبیاری (90، 80، 70 و 60 درصد ظرفیت زراعی) قرار گرفتند. با افزایش تنش میزان محتوای نسبی آب کاهش یافت، به‌نحوی‌که، کم‌آبیاری (60 درصد ظرفیت زراعی) سبب کاهش محتوای نسبی آب به میزان 9/78 درصد شد. هیدروسولفید سدیم تأثیر منفی کم‌آبیاری را بر متابولیک‌های ثانویه (فنل و فلاونوئید) و تنظیم‌کننده اسمزی (پرولین) کاهش داد و غلظت 1 میلی‌مولار باعث افزایش مقاومت به تنش شد. نشت یونی با کاربرد هیدروسولفید سدیم در سطوح شدیدتر کم‌آبیاری کاهش یافت. 1 میلی‌مولار هیدرو سولفید سدیم با افزایش فعالیت آنتی‌اکسیدانی سبب کاهش مالون دیآلدئید بهترتیب، به میزان 4/23 و 23 درصد در شرایط کم‌آبیاری 60 و 70 درصد ظرفیت زراعی گردید. کاربرد هیدروسولفید سدیم با افزایش متابولیتهای ثانویه، تنظیمات اسمزی، و فعالیت آنتی‌اکسیدانی اثر منفی کم‌آبیاری را بر صفات رشدی گیاه تاج‌خروس کاهش داد. به‌طورکلی، نتایج نشان داد که کاربرد هیدروسولفید سدیم به‌عنوان تولیدکننده سولفید هیدروژن می‌تواند به‌عنوان یک راهبرد برای حفظ رشد گیاهان زینتی در شرایط کم‌آبیاری در نظر گرفته شود. Drought stress is one of the most important factors threatening the growth and development of ornamental plants around the world. Clearly, the use of active ingredients that increase drought resistance in plants is very important to reduce the economic losses of ornamental plants in landscapes. For this aim, a study was conducted to evaluate the effects of sodium hydrochulfide on Amaranthus plant (Amaranthus tricolor' early splendor') under deficit irrigation in a factorial design in the form of complete random design. Plants were treated with sodium bisulfide (0, 0.5, 1.5 mM) in the greenhouse for three weeks and then subjected to deficit irrigation (90, 80, 70, and 60% of field capacity). As the drought stress increased, the relative water content decreased, such that deficit irrigation (60% FC) reduced the relative water content by 78.9%. Sodium hydrochulfide reduced the negative effects of deficit irrigation on secondary metabolites (phenol and flavonoid) as well as osmotic regulator (proline), and a concentration of 1 mM increased stress resistance. Ion leakage was reduced by the use of sodium hydrochulfide during high deficit irrigation. 1 mM sodium hydrogen sulfide, with increased antioxidant activity, reduced malondialdehyde by 23.4% and 23% under deficit irrigation conditions 60 and 70% FC, respectively. The application of sodium hydrogen sulfide reduced the negative effects of deficit irrigation on Amaranthus growth traits by increasing secondary metabolites, osmotic adjustment, and antioxidant activity. Overall, our results suggested that the application of sodium hydrosulfide as a producer of hydrogen sulfide could be considered as a strategy to maintain the growth of ornamental plants under deficit irrigation. تنش, گیاه زینتی, سولفید هیدروژن, متابولیت‌های ثانویه Stress, Ornamental plant, Sulfide hydrogen, Secondary metabolites 19 34 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1663-1&slc_lang=fa&sid=1 atiyeh oraee عطیه اورعی atiyeh.oraee@alumni.um.ac.ir No Department of Horticultural Science and Landscape, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران Ali tehranifar علی تهرانی فر tehranifar@um.ac.ir Yes Department of Horticultural Science and Landscape, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران زهرا قربانی Zahra_ghorbani_1994@yahoo.com No Department of Horticultural Science and Landscape, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران