fa تأثیر قارچ‌های آربوسکولار میکوریزا بر شاخص‌های رشدی و فیزیولوژیکی و جذب برخی از عناصر غذایی پیازچه (Allium fistulosum) تنظیم کننده های رشد گیاهی Plant Growth Regulators كاربردي Applicable <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">قارچ‌های آربوسکولار میکوریزا یکی از مهمترین ریزجانداران خاک هستند که با بیش از 90 درصد گیاهان خشکی رابطه همزیستی برقرار می‌کنند. به‌منظور بررسی تأثیر همزیستی گونه‌های </span></span></b><b><i><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">Rhizophagus intraradices</span></i></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> و </span></span></b><b>&nbsp;</b><b><i><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">Funneliformis mossea</span></i></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">e</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">بر برخی صفات رویشی، فیزیولوژیکی و میزان جذب برخی عناصر غذایی گیاهچه‌های پیازچه، آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در شرایط گلخانه‌ای به اجرا درآمد. فاکتورهای مورد آزمایش شامل فاکتور اول کاربرد مخلوط گونه‌های آربوسکولار میکوریزا در سه سطح (بذرمال، خاک کاربرد و شاهد) و فاکتور دوم سترون کردن خاک در دو سطح (استریل و غیراستریل) بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد تمام فاکتورهای مورد بررسی در پیازچه‌های میکوریزایی نسبت به گیاهان غیرمیکوریزایی به‌طور معنی‌داری افزایش یافتند. براساس نتایج مقایسه میانگین داده‌ها، بیشترین وزن تر و خشک اندام هوایی و ریشه به ترتیب در تیمارهای کاربرد میکوریزا به صورت بذرمال و خاکی در خاک استریل به‌دست آمد. بالاترین ارتفاع اندام هوایی پیازچه و بیشترین میزان جذب فسفر و نیتروژن با کاربرد میکوریزا به صورت خاکی در خاک استریل حاصل گردید. درصد کلونیزاسیون میکوریزایی، میزان عناصر مس، روی، منگنز و آهن و همچنین، محتوای کلروفیل </span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">a</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> و </span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">b</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">، کل و کاروتنوئید در تیمار مایه‌زنی پیازچه با روش بذرمال در خاک استریل در مقایسه با سایر تیمارها، بیشتر بود. به&shy;طور&shy;کلی قارچ‌های آربوسکولار میکوریزای استفاده&shy;شده با روش بذرمال در خاک استریل توانستند از طریق افزایش جذب عناصر غذایی و رنگیزه&shy;های فتوسنتزی موجب بهبود رشد پیازچه شوند. </span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"></span></b></span></span> <span style="font-size:10.0pt">Arbuscular mycorrhizal fungi (AMF) are one of the most important soil microorganisms. They have mutualistic relationships with more than 90% of terrestrial plant species. In order to investigate the effect of <i>Rhizophagus intraradices</i> and <i>Funneliformis mosseae</i> on some growth and physiological traits and the uptake of some nutrients by scallion seedlings, a factorial experiment was conducted in a completely randomized design with three replications under greenhouse conditions. The investigated factors included the mixed application of arbuscular mycorrhizal species in three levels (seed treatment, soil treatment and control) and soil sterilization at two levels (sterile and non-sterile). The results showed that all the studied factors in scallion plants inoculated with mycorrhizal fungi significantly increased compared to non-mycorrhizal plants. The highest fresh and dry weights of shoots and roots were obtained by mycorrhizal seed treatment and soil treatment in sterile soil, respectively. The highest shoot height, phosphorus concentration and nitrogen uptake of scallion were obtained by mycorrhizal soil treatment in sterile soil. The mycorrhizal colonization, the amount of copper, zinc, manganese and iron concentrations, chlorophyll a, b, total and carotenoids contents increased significantly in scallion inoculated with mycorrhizal seed treatment compared to other treatments. In general, arbuscular mycorrhizal fungi used by seed treatment in sterile soil are able to improve the growth of scallions by increasing the absorption of nutrients and photosynthetic pigments.</span> استریل, خصوصیات رشدی, روش کاربرد, همزیستی Application method, Growth traits, Sterile, Symbiosis 239 262 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1626-1&slc_lang=fa&sid=1 Lale Iilkhan لاله ایلخان laleilkhan@gmail.com No Researcher of the plant-protection department of South Kerman Agricultural Research Center, Kerman, Iran محقق بخش گیاه‌پزشکی مرکز تحقیقات کشاورزی جنوب کرمان، کرمان، ایران Lale Ilkhan ابراهیم صداقتی sedaghati@vru.ac.ir Yes Associated Professor, Faculty of Agriculture, Vali-e-Asr University of Rafsanjan, Kerman, Iran کشاورزی، دانشگاه ولی‌عصر (عج) رفسنجان، رفسنجان، کرمان، ایران Hamid Rahimzadeh Behzadi حمید رحیم زاده بهزادی behzadiha90@gmail.com No Expert of the plant-protection department of South Kerman Agricultural Research Center, Kerman, Iran کارشناس بخش گیاه‌پزشکی مرکز تحقیقات کشاورزی جنوب کرمان، کرمان، ایران Narges Hatami نرگس حاتمی No Assistant Professor, Department of Agriculture, Payame Noor University, Tehran, Iran گروه کشاورزی دانشگاه پیام‌نور تهران، ایران