fa تأثیر اسید سالیسیلیک بر خصوصیات رشد و فیتوشیمیایی گیاه آویشن دنایی (Thymus daenensis Celak) در شرایط کم‌آبیاری تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Lotus&quot;">خشکی به&shy;عنوان مهم‌ترین مشکل توسعه کشاورزی در ایران یکی از بازدارنده‌های اصلی در تولید محصولات کشاورزی به&shy;شمار می‌رود. از آنجا که رویکرد جهانی در تولید گیاهان دارویی به سمت بهبود کمیت و کیفیت ماده مؤثره است، امروزه کاربرد اسید سالیسیلیک به&shy;عنوان یکی از هورمون‌های گیاهی در افزایش مقاومت گیاهان به تنش‌هایی همچون خشکی افزایش یافته است. در این پژوهش اثر محلول‌پاشی اسید سالیسیلیک بر خصوصیات رشد و فیتوشیمیایی گیاه آویشن دنایی (</span></span></b><b><i><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">Thymus daenensis </span></i></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">Celak</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Lotus&quot;">) در شرایط کم‌آبیاری مورد مطالعه قرار‌ گرفت. بدین منظور آزمایشی به&shy;صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کاملاً تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی واقع در هلجرد کرج در سال 1396 انجام شد. نتایج نشان داد تنش کم‌آبیاری سبب کاهش معنی‌دار ارتفاع بوته، تعداد شاخه‌های جانبی، عملکرد سرشاخه‌های گلدار، کلروفیل </span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">a</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Lotus&quot;"> و کلروفیل </span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">b</span></b><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Lotus&quot;">، درصد اسانس و ترکیبات تشکیل‌دهنده اسانس شامل تیمول، کارواکرول، پاراسیمن و بتاکاریوفیلین شد. از طرفی کاربرد اسید سالیسیلیک اثرات منفی شرایط کم‌آبیاری را کاهش داد. همچنین بالاترین شاخص‌های رشدی و فیتوشیمیایی در گیاهان تیمار&shy;شده با اسید سالیسیلیک مشاهده شد. نتایج نشان داد اسیدسالیسیلیک با القای تحمل تنش موجب تعدیل خسارت‌های ناشی از تنش کم‌آبیاری در گیاه آویشن دنایی شده و سبب افزایش میزان رشد&shy;و&shy;نمو گیاهان تحت تنش شدند. یافته‌های این پژوهش می‌تواند برای کاهش خسارت گیاهان در مناطق کم‌آب مورد استفاده قرارگیرند. </span></span></b></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><span style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="color:black">Drought as the most important problem of agricultural development in Iran is one of the main obstacles in the production of agricultural products. Due to the global approach in the production of medicinal plants is effective in improving the quantity and quality of the substance, today the use of salicylic acid as one of the plant hormones in increasing plant resistance to stresses such as drought has increased. In this study, the effect of foliar application of salicylic acid on the growth and phytochemical characteristics of Thymus daenensis Celak in low irrigation conditions was studied. </span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">The experiments were performed as <span style="background:white">a split plot in the form of a randomized complete block design with 3 replications in research </span>field of<span style="background:white"> Jihad University Medicinal Plants Research Institute located in Heljard, Karaj in 2017. The results showed that low irrigation stress significantly reduced plant height, number of lateral branches, yield of flowering branches, chlorophyll a and chlorophyll b, percentage of essential oil as well as essential oil constituents including thymol, carvacrol, paracetamol and beta-caryophylline. On the other hand, the use of salicylic acid reduced the negative effects of poor irrigation conditions. Also, the highest growth and phytochemical indices were observed in plants treated with salicylic acid.The results showed that salicylic acid by inducing stress tolerance moderated the damage caused by under irrigation stress in thyme and increased the growth rate of stressed plants. The findings of this study can be used to reduce plant damage in low water areas.</span></span></span></span></span></span> اسید سالیسیلیک, کم آبیاری, اسانس, ترکیبات تشکیل دهنده اسانس Salicylic acid, Low irrigation, Essential oils, Constituents of essential oils 195 210 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1516-1&slc_lang=fa&sid=1 Leila abdi لیلا عبدی Leila_abdi@ymail.com No Department of Agronomy, Faculty of Agriculture, Shahrood of University, Iran. گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود Hamid Reza asghari حمیدرضا اصغری Hamidasghari@gmail.com Yes 1Department of Agronomy, Faculty of Agriculture, Shahrood of University, Iran. گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود Majid tolyat abolhasani مجید تولیت ابوالحسنی M_a_tolyat@yahoo.com No Medicinal Plants Research Center, Jihad University Medicinal Plants Research Institute, Karaj, Iran مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج Mohammad Rea Amerian محمدرضا عامریان Amerianuk@ yahoo.co.uk No Department of Agronomy, Faculty of Agriculture, Shahrood of University, Iran. گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود Hasan Naghdi badi حسن نقدی بادی naghdibadi@yahoo.com No Medicinal Plants Research Center, Jihad University Medicinal Plants Research Institute, Karaj, Iran مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج