fa تجزیه ژنتیکی برخی خصوصیات فیزیولوژیک از طریق مطالعه جوامع پلی‌کراس Dactylis glomerata در شرایط عادی و تنش خشکی تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research جوامع پلی‌کراس روش مناسبی برای مطالعه ژنتیکی و برآورد جزء توارث‌پذیر واریانس ژنتیکی صفات کمی محسوب می-شوند. در این مطالعه پارامتر‌های ژنتیکی برخی صفات فیزیولوژیک و واکنش این صفات به شرایط کم آبیاری در گونه علف باغ (Dactylis glomerata) مورد بررسی قرار گرفت. تعداد 25 فامیل نیمه‌خواهری حاصل از پلی‌کراس 25 ژنوتیپ والدی در دو محیط رطوبتی (شاهد و تنش خشکی) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی درمزرعه تحقیقاتی دانشگاه صنعتی اصفهان مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اثر تنش خشکی بر عملکرد علوفه خشک (در سه چین) معنی‌دار بود. بین فامیل‌های مورد بررسی برای همه صفات به جز نسبت کلروفیل کل به کارتنوئید و محتوای آب نسبی برگ اختلاف معنی‌دار وجود داشت. تنش خشکی موجب افزایش مقدار صفات نسبت کلروفیل a/b و پرولین نسبت به شرایط نرمال گردید در حالی که سایر صفات در شرایط تنش خشکی کاهش یافتند. ضرایب تنوع ژنتیکی صفات در شرایط نرمال از 5/4 تا 08/31 درصد و در شرایط تنش خشکی از 7/5 تا 27/66 درصد متغیر بود که حاکی از وجود تنوع ژنتیکی گسترده در مواد ژنتیکی مورد بررسی بود. بیشترین میزان وراثت پذیری خصوصی در شرایط عدم تنش مربوط به کلروفیل کل (78 درصد) و کمترین آن مربوط به محتوای آب نسبی برگ (29 درصد) بود. همچنین در شرایط تنش خشکی بیشترین و کمترین میزان وراثت پذیری خصوصی به ترتیب مربوط به پرولین (66 درصد) و محتوای آب نسبی(17 درصد) بود. نتایج نشان می ‌دهد با توجه به بالا بودن وراثت‌پذیری خصوصی صفات پرولین و کلروفیل b گزینش از طریق این صفات سریعتر بتواند منجر به توسعه ارقام متحمل به خشکی گردد. Half-sib mating is an appropriate approach to estimate additive variance component of quantitative traits. This research was conducted to estimate genetic parameters of physiological traits and their response to drought stress in Dactylis glomerata. Twenty five half sib families derived from poly cross of 25 parental genotypes were evaluated under two moisture environments (normal and drought conditions) according to a randomized complete block design in the research farm of Isfahan University of Technology. Results indicated that drought stress significantly affected forage yield. Significant difference was observed among the families for all of the studied traits except for ratio of total chlorophyll to carotenoid and relative water content. Drought stress increased traits with respect to chlorophyll a/b and prolin in stress condition compared with normal condition while other traits decreased in drought condition. Genotypic coefficient of variation varied between 4.5 to 31.08 % under non-stress condition and from 5.7 to 66.27% in drought condition indicating high genetic variation in this germplasm. The highest narrow sense heritability was related to total chlorophyll (78%) and the lowest one was related to relative water content (29%) in non stress condition. Also, highest and lowest narrow sense heritability were related to proline content (66%) and relative water content (17%) respectively. Regarding high heritability of proline content and chlorophyll b under drought stress, indirect selection through these traits may facilitate breeding for drought tolerance. تنش خشکی, علف باغ, وراثت‌پذیری خصوصی, پرولین, کلروفیل drought stress, orchard grass, narrow sense heritability, prolin and chlorophyll 113 126 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-104-5&slc_lang=fa&sid=1 behnam hosseini بهنام حسینی No Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتـی اصفهان Mohammad Mahdi Majidi محمد مهدی مجیدی Yes Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتـی اصفهان Aghafakhr mirlohi آقافخر میرلوحی No Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتـی اصفهان