fa پاسخ‌های مورفوفیزیولوژیک، کمی و کیفی دو رقم توت‌فرنگی (Fragaria × ananassa Duch.) به تنش گرمایی در حضور قارچ میکوریز آربوسکولار باغبانی Horticulture پژوهشي Research <br> تنش گرمایی یکی از مهمترین پدیده<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:10">‌</ins>های آب و هوایی می&shy;باشد که باعث آسیب مخرب به بسیاری از محصولات کشاورزی از جمله <ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-28T20:12">توت‌فرنگی</ins> شده است. بدین منظور پژوهشی با 5 تیمار دمایی (شاهد(<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:13">با </ins>2 &plusmn; 23 <ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:13">در</ins>روز<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:13"> و </ins>2 &plusmn; 16 <ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-28T20:17">درجه سلسیوس </ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:13">در</ins>شب)، 30، 35، 40 و 45 درجه سلسیوس) و دو سطح قارچ مایکوریز (با قارچ <em><span dir="LTR">Funeliformis mosseae</span></em> و بدون قارچ) و 2 رقم توت‌فرنگی (پاروس و کوئین&shy;الیزا) به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با 4 تکرار در سال 1395 درگلخانه<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:15">‌های</ins> دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز <ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:16">و مرکز تحقیقات کشاورزی زرقان </ins>انجام شد. یافته&shy;های حاصل از پژوهش نشان داد که با افزایش دما تعداد گل در گل<ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-28T20:19">‌</ins>آذین، گل<ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-28T20:19">‌</ins>آذین در بوته، درصد تشکیل میوه، وزن، طول، قطر<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:19">، تعداد</ins>فندقه میوه و همچنین عملکرد بوته در هر دو رقم کاهش یافت. حضور قارچ&shy; میکوریز در گیاهان پس از تیمار تنش دمایی باعث افزایش درصد کلنیزاسیون، وزن تر و خشک ریشه و اندام هوایی، سطح برگ، میزان فسفر،<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:22"> تعداد</ins> گل و گل<ins cite="mailto:bahman" datetime="2019-12-19T11:22">‌</ins>آذین در بوته، درصد تشکیل میوه، اندازه میوه، عملکرد، مواد جامد محلول و ویتامین <span dir="LTR">C</span> نسبت به گیاهان بدون حضور قارچ میکوریز شد. گیاهان در حضور قارچ میکوریز نسبت به گیاهان بدون حضور قارچ میکوریز تحمل بهتری به دمای بالا نشان دادند. کاهش برخی ویژگی‌های بررسی شده در رقم پاروس نسبت به رقم کوئین‌الیزا در دمای بالا کمتر بود که تحمل بیشتر رقم پاروس به دمای بالا را نشان <ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T01:50">داد</ins>. <ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-30T17:13">این پژوهش نشان داد که استفاده از قارچ‌های میکوریز باعث افزایش عملکرد </ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-30T17:14">کمی و کیفی توت‌فرنگی و بهبود تحمل به تنش گرمایی </ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T01:51">شد</ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-01-30T17:14">.</ins><br> &nbsp; <br> Heat stress is one of the most important weather phenomena that has caused destructive damaged many on agricultural crops, such as strawberries. For this purpose, five temperature treatments (control (23&plusmn;2 days/16&plusmn;2 nights), 30, 35, 40 and 45 &deg;C) and two levels of mycorrhizal fungi (presence <em>Funeliformis mosseae</em> or absence) and tow cultivars of strawberry (Paros and Queen Elisa) as a factorial experiment in a completely randomized with four replications was performed in year 2016 in greenhouse<ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T02:59">s</ins> at Shiraz university<ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T02:59"> and </ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T03:02">Agricult</ins><ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T03:03">ural Research Center</ins>. The results showed that with increasing temperature, number of flowers in inflorescence, inflorescences per plant, percentage of fruit set, weight, length, diameter and achene of fruit, as well as plant yield decreased in both cultivars. The presence of mycorrhizal fungus on plants after the heat stress treatment increased colonization percentage, fresh and dry weights of root and shoot, leaf area, phosphorus, number of flowers and inflorescences, percentage of fruit set, fruit size, yield, total soluble solids and vitamin C was more than those of plants without mycorrhizal fungus. Plants in the presence of mycorrhizal fungus showed better tolerance to high temperatures than those without the presence of mycorrhizal fungus. The reduction of some evaluated characteristics was lower in cultivar of Paros compared to Queen Eliza at high temperatures which is demonstrated that, the tolerance of Paros cultivar was more at high temperatures.<ins cite="mailto:bahman" datetime="2020-02-07T03:05"> This study showed that the use of mycorrhizal fungi increased the quality and quantity of strawberry and improved heat stress tolerance.</ins><br> &nbsp; اندازه میوه, پاروس, عملکرد, کلنیزاسیون, کوئین‌الیزا, فسفر, ویتامین C Colonization, Fruit size, Paros, Phosphorus, Queen Elisa, Vitamin C, Yield 245 264 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-289-1&slc_lang=fa&sid=1 Saeid Eshghi سعید عشقی eshghi@shirazu.ac.ir Yes Shiraz University دانشگاه شیراز محسن شیردل mohsenshirdel89@yahoo.com No Horticultural Science, School of Agriculture, Shiraz Universit علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز علی قرقانی agharghani@shirazu.ac.ir No Horticultural Science, School of Agriculture, Shiraz Universit علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز مهدی زارعی mehdizarei@shirazu.ac.ir No Soil Science, School of Agriculture, Shiraz University