Plant Process and Function

fa بهینه‌سازی ریزازدیادی شمشاد خزری (Buxus sempervirens auct non L.)، یک درختچه‌ی زینتی بحرانی در حال انقراض با تیمار بنزیل آمینو پورین و نفتالین استیک اسید Optimization of micropropagation of Buxus sempervirens auct non L., an ornamental shrub critically endangered with treatment of BAP and NAA بیوتکنولوژی biotechnology پژوهشي Research <a name="OLE_LINK118"></a><a name="OLE_LINK117"></a><a name="OLE_LINK118"></a><a name="OLE_LINK117">شمشاد خزری (</a>Buxus sempervirens auct non L.) درختچهای سخت ریشهزا است و تکثیر کندی دارد. این گونهی گیاهی با ارزش به دلیل هجوم نوعی قارچ به نام Calonectria pseudonaviculata، در معرض خطر انقراض قرار دارد. هدف از انجام این تحقیق، بررسی اثر غلظتهای مختلف 6-بنزیل آمینو پورین (BAP) و ɑ-نفتالن استیک اسید (NAA) (صفر، 5/0، 1، 5/1 و 2 میلیگرم در لیتر، از هر دو) بر ریزازدیادی شمشاد خزری بود. ضدعفونی ریزنمونههای این گونه بسیار مشکل است. کاربرد تلفیقی ضدعفونیکنندهها پیشنهاد میشود. نتایج ریزازدیادی نشان داد که بیشترین تعداد شاخساره (60/6 در گیاهچه)، در ریزنمونههای سرشاخهی تیمارشده با 1 میلیگرم در لیتر BAP بهدست آمد. بیشترین تعداد گره (50/5 در گیاهچه) و تعداد برگ (با میانگین 10/8 عدد در گیاهچه)، به ترتیب در محیطهای غنیشده با 1 میلیگرم در لیتر BAP همراه با 5/0 و 2 میلیگرم در لیتر NAA بهدست آمد. بالاترین طول ریشه (15/10 سانتیمتر در گیاهچه) در ریزنمونههای تیمارشده با 1 میلیگرم در لیتر BAP همراه با 1 میلیگرم در لیتر NAA بهدست آمد. همچنین، بیشترین تعداد ریشه (20/8 در گیاهچه)، در ریزنمونههای تیمارشده با 5/0 میلیگرم در لیتر BAP همراه با 1 میلیگرم در لیتر NAA اندازهگیری شد. بعد از تکثیر، گیاهچهها برای سازگاری به بستری از پیت و پرلیت به نسبت 1 به 1 منتقل شدند. حدود 90 درصد از این گیاهچهها باززایی شدند و بقا داشتند. این گیاهچههای زنده، از نظر ریختشناسی شبیه پایههای مادری بودند. Common boxwood (Buxus sempervirens auct non L.) is a hard-rooted shrub with slow propagation rate. This plant species is in danger of extinction due to invasion of a type of fungus named Calonectria pseudonaviculata. The purpose of this research was investigation of the effect of different concentrations of BAP and NAA (0, 0.5, 1, 1.5 and 2 mg/L form each two) on micropropagation of B. sempervirens. Sterilization of explants of this species is very difficult. Combined application of disinfectants is proposed. Results of micropropagation showed that the largest number of shoots (6.60/plantlet) was obtained in apical buds expalnts treated with 1 mg l-1 BAP. Maximum number of node (5.50/plantlet) and number of leaf (8.10/plantlet) were obtained in media enriched with 1 mg l-1 BAP along with 0.5 and 2 mg l-1 NAA, respectively. The highest root length (10.15 cm/plantlet) was obtained in explants treated with 1 mg l-1 BAP along with 1 mg l-1 NAA. Also, the largest number of root (8.20/plantlet) was calculated in explants treated with 0.5 mg l-1 BAP together with 1 mg l-1 NAA. After propagation, plantlets were transferred to a bed containing peat and perlite with ratio of 1:1 for acclimatization. About 90% of them were recovered and survived. These survived plantlets were morphologically similar to the mother plants. اکسین, سیتوکینین, ریزنمونه, گیاهان زینتی, کشت درون شیشه ای Auxin, Cytokinin, Explant, Ornamental plants, In vitro culture 93 102 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-837-5&slc_lang=fa&sid=1 Behzad Kaviani بهزاد کاویانی b.kaviani@yahoo.com Yes Department of Horticultural Science, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran گروه باغبانی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران Naser Negahdar ناصر نگهدار n.negahdar@yahoo.com No Department of Horticultural Science, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran گروه باغبانی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران