fa واکنش ژنوتیپ‌های مختلف گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum) به تنش خشکی تنش خشكي Droughts Stress پژوهشي Research واکنش دوازده هیبرید گوجه&not;فرنگی و والدین آنها به تنش خشکی به صورت کرت&shy;های خرد شده در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی و در سه تکرار و سه سطح تنش (<span dir="LTR">:S1</span> ظرفیت زراعی خاک، <span dir="LTR">S2</span>: 40% رطوبت زراعی و <span dir="LTR">S3</span>: 60% رطوبت زراعی) مورد ارزیابی قرار گرفت. والدین مورد استفاده شامل:<span dir="LTR">L2:Kingstone</span><span dir="LTR">, </span><span dir="LTR">L3:Petoearly</span> ،<span dir="LTR">L1:Bitstoik</span>.<strong> ، </strong><span dir="LTR">(<em>S. pimpinellifolium</em>)</span> <span dir="LTR">T1:LA1607</span> <span dir="LTR">T3:LA2080 (<em>S.</em></span> <em><span dir="LTR">lycopersicum</span></em><span dir="LTR"> var. cerasiforme)</span> ،<span dir="LTR">T4:LA1579 (<em>S. pimpinellifolium</em>)</span> و <span dir="LTR">(S.</span> <em><span dir="LTR">pimpinellifolium)</span></em> <span dir="LTR">T2</span>: <span dir="LTR">LA2656</span> بودند که به روش لاین در تستر تلاقی داده شدند. آزمایش&shy;های مربوط به تلاقی&shy;ها و کشت بذر و نشاء در گلخانه و مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام در طی سال&shy;های 1393 تا 1395 انجام شدند. صفات مورد مطالعه شامل پرولین، مالون دی آلدئید، کاتالاز، آسکوربات پراکسیداز، پراکسیداز، محتوای نسبی آب، کلروفیل <span dir="LTR">a</span>، کلروفیل <span dir="LTR">b</span> و کلروفیل کل، نشت یونی، عملکرد کل، عملکرد بالقوه و عملکرد تک بوته بودند. نتایج تجزیه واریانس داده&shy;ها نشان داد که تنش کم آبی اثر معنی&shy;داری روی تمام صفات مورد بررسی داشت. افزایش میزان پرولین و مالون دی آلدئید در تمامی ژنوتیپ&shy;ها در اثر افزایش سطح تنش کم آبی مشاهده شد. بیشترین میزان پرولین در تنش سطح 60 درصد (93/31 میکرومول بر گرم وزن&shy;تر) در هیبرید <span dir="LTR">Petoearly</span><span dir="LTR">&times;</span><span dir="LTR"> LA2080</span> مشاهده شد. با افزایش تنش کم آبی، محتوای نسبی آب، عملکرد کل، عملکرد بالقوه، عملکرد تک بوته، کلروفیل<span dir="LTR">a</span>، <span dir="LTR">b</span> و کل، کاتالاز و آسکوربات پراکسیداز کاهش و پرولین، نشت یونی و پراکسیداز افزایش نشان دادند. در تنش سطح 60 درصد بیشترین عملکرد کل (74/15 تن در هکتار) مربوط به هیبرید <span dir="LTR">LA2656</span>&times;<span dir="LTR">Petoearly</span>، لاین <span dir="LTR">Petoearly</span> (19 تن در هکتار) و تستر <span dir="LTR">LA1579</span> (32 تن در هکتار) بود. 12 hybrides of tomato and their parents were evaluated for their response to drought stress in a randomized complete block design with three replications and three irrigation levels (FC, 60%FC, and 40%FC). The studied genotypes were including Kingstone, Petoearly, Bitstoik, LA1607, LA2656, LA2080 and LA1579. Experiments on crossing the genotypes, seedling production and field evaluation, were done in experimental greenhouses and experimental field of Ilam University in 2014-2016. The studied<a name="_GoBack"></a> traits consisted of proline, MDA, peroxidase, catalase and ascorbate peroxidase, Relative Water Content (RWC), Chlorophyll a, b and total, electrolyte leakage, total yield, potential yield and single plant yield. The statistical analysis showed that drought stress significantly affected all assessed traits under drought condition. Increase in Proline and MDA content was observed in all genotypes under drought stress. The highest values of proline <span dir="RTL">)</span>31.93 &micro;MgFW^-1) was obtained under severe stress in Petoearly&times; LA2080<span dir="RTL">.</span> RWC, total yield, potential yield, single plant yield, Chlorophyll a, b, catalase and ascorbate peroxidase contents were reduced and proline, electrolyte leakage and peroxidase content were increased by increase in drought stress. Under severe drought stress, the highest amount of total yield (15.74 t.ha^-1) was observed in LA2656<span dir="RTL">&times;</span>Petoearly hybrid, Petoearly line (19 t.ha^-1) and LA1579 tester (32 t.ha^-1). آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانتی, کم آبیاری, گوجه‌فرنگی Antioxidant Enzymes, Deficit irrigation, Tomato 64 77 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-775-3&slc_lang=fa&sid=1 mehdi saidi مهدی صیدی msaidi@ilam.ac.ir Yes Department of Horticultural Sciences, College of Agriculture, Ilam University, Ilam, Iran گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایران maryam nouri مریم نوری m77_noori@yahoo.com No Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Tabriz, Iran گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران Alireza Motallebi Azar علیرضا مطلبی آذر motallebiazar@gmail.com No Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Tabriz, Iran دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران Jaber panahandeh جابر پناهنده jpanahandeh@yahoo.com No Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Tabriz, Iran دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران Davood zare haghi داوود زارع حقی davoudhaghi@tabrizu.ac.ir No Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Tabriz, Iran دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران