Plant Process and Function

fa بررسی برخی از خصوصیات مورفوفیزیولوژیکی گیاه پونه آبی (Mentha aquatica L.) تحت تنش سرب و کادمیم Investigation of some morphophysiological characteristics in water mint (Mentha aquatica L.) under lead and cadmium stress تنش فلزات سنگین Toxic ions stress پژوهشي Research سرب و کادمیم از آلاینده‌های سمی و متداول خاک هستند که بر فرآیندها، کارکردها و تولید پایدار گیاهان اثر می‌گذارند. در این پژوهش تأثیر تنش سرب و کادمیم بر برخی از پارامترهای رشد گیاه معطر پونه آبی (Mentha aquatica L.) در دو آزمایش جداگانه بهصورت طرح کاملاً تصادفی در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری بررسی شد. تیمارهای آزمایشی شامل غلظت‌های مختلف سرب (صفر، 125، 250، 375 و 500 میلی‌گرم در کیلوگرم) و کادمیم (صفر، 5، 10، 15 و 20 میلی‌گرم در کیلوگرم) بود. ارتفاع بوته، تعداد برگ، سطح برگ، شاخص سبزینگی، کلروفیل a، کلروفیلb ، کلروفیل کل (a+b)، نسبت کلروفیل (a/b) و وزن تر و خشک اندام هوایی اندازه‌گیری شدند. تنش سرب و کادمیم باعث کاهش میانگین صفات بهغیر از نسبت کلروفیل در تیمار سرب شد. کمترین مقدار این صفات مربوط به بیشترین غلظت عناصر سرب و کادمیم بود. اما شدت کاهش در تنش کادمیم شدیدتر بود. میزان کاهش کلروفیل b با افزایش سطوح سرب بیشتر از کلروفیل a بود که باعث شد نسبت کلروفیل در تنش سرب افزایش پیدا کند. سرب و کادمیم با اثر بر صفات مورفولوژیک سبب بروز یکسری تغییرات فیزیولوژیک در پونه آبی شدند که در نهایت منجر به کاهش وزن اندام هوایی در گیاه شد. نتایج بهدست آمده از این آزمایشات نشان داد بهدلیل عدمسوختگی، کلروز و ریزش برگ‌ها پونه جزء گیاهان مقاوم به سرب و کادمیم محسوب می‌شود. Lead and Cadmium are toxic and common pollutants of the soil that affect plant processes, functions and sustainable production of plants. In this research, the effect of Lead and Cadmium stress on some growth parameters of water mint aromatic plant (Mentha aquatica L.) in two separate completely randomized design experiments at Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University was studied. Experimental treatments were different concentrations of Lead (0, 125, 250, 375 and 500 mg/kg) and Cadmium (0, 5, 10, 15 and 20 mg/kg). Plant height, number of leaf, leaf area, greenness index, chlorophyll a, chlorophyll b, total chlorophyll (a+b), chlorophyll ratio (a/b) and fresh and dry weight of shoot were measured. Lead and Cadmium stress reduced plant traits except chlorophyll ratio in treatment of Lead. The minimum amount of plant traits was related to the highest concentration of lead and cadmium. The reduction of chlorophyll b was heigher than chlorophyll a with increase in level of lead, which increased chlorophyll ratio in the lead stress. Lead and Cadmium with influence on morphological traits can lead to a series of physiological changes in water mint that reduced fresh and dry weight of shoots. The results gained from the experiments showed that due to the lack of blight, chlorosis and abscission of leaves, water mint can be considered as a resistant plant to Lead and Cadmium. : عناصر سنگین, پارامترهای رشد, کلروفیل, وزن‌ تر و خشک اندام هوایی Heavy elements, Growth parameters, chlorophyll, fresh and dry weight of shoot 277 288 http://jispp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1182-1&slc_lang=fa&sid=1 roghayeh hasanpour رقیه حسن پور roghayeh.hasanpour@gmail.com No Department of Agronomy, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University گروه زراعت، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری faezeh zaefarian فائزه زعفریان fa_zaefarian@yahoo.com Yes Department of Agronomy, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University گروه زراعت، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری mohammad rezvani محمد رضوانی m_rezvani52@yahoo.com No Department of Agronomy and Plant Breeding, Qaemshahr Branch, Islamic Azad University, Qaemshahr ﮔﺮوه زراﻋﺖ و اﺻﻼح ﻧﺒﺎﺗﺎت، واﺣﺪ ﻗﺎﺋﻢﺷﻬﺮ، داﻧﺸﮕﺎه آزاد اﺳﻼﻣﯽ، ﻗﺎﺋﻢﺷﻬﺮ bahi jalili بهی جلیلی b_jalilis@yahoo.com No Department of Soil Science, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University گروه خاک شناسی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری